Wie de komende jaren wil groeien, moet personeel werven buiten de vaste kanalen. Het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) becijfert dat de sector in 2027-2030 73.000 nieuwe arbeidskrachten nodig heeft. Het onderwijs levert daarvan maar een deel; de rest moet via zij-instroom komen.
Wat het EIB heeft berekend
Volgens het rapport Trends op de bouwarbeidsmarkt 2026-2030 kunnen ongeveer 52.000 nieuwe krachten via een opleiding de sector in. De overige ruim 21.000 moeten bouwbedrijven zelf vinden onder mensen die uit een ander vak komen. Die vraag ontstaat uit twee bronnen. De werkgelegenheid groeit naar verwachting met ruim 26.000 arbeidskrachten, omdat de productie met circa 3 procent per jaar stijgt en de productiviteit met gemiddeld 2 procent. Daarnaast vertrekken naar schatting 47.000 mensen door pensioen of arbeidsongeschiktheid. De vervangingsvraag weegt dus zwaarder dan de groei zelf.
Dit jaar groeit de bouwarbeidsmarkt met ongeveer 1 procent tot 556.000 arbeidsjaren. Het aantal werknemers in loondienst neemt toe met 11.000 arbeidsjaren, het aantal zelfstandigen daalt voor het tweede jaar op rij, nu met 6.000 arbeidsjaren. Het EIB koppelt die daling vooral aan de hervatte handhaving op schijnzelfstandigheid, waardoor opdrachtgevers terughoudender zijn met zzp’ers.
Waarom de krapte niet snel verdwijnt
De vacaturegraad in de bouw ligt ruim boven het landelijk gemiddelde en steeds meer bedrijven melden dat werk stagneert door een tekort aan mensen. Er komt bovendien een concurrent bij: Defensie trekt jaarlijks gemiddeld zo’n 1.100 arbeidskrachten weg die anders in de bouw terecht hadden kunnen komen, 5 tot 10 procent van de jaarlijkse instroombehoefte. De overlap is het grootst bij monteurs, elektrotechnici en machinisten in de grond-, weg- en waterbouw en de verduurzaming.
Het aantal studenten op bouwgerelateerde mbo-opleidingen steeg in 2025 met 4 procent. Toch kiezen er volgens het EIB te weinig jongeren voor techniek om de vervangingsvraag op te vangen. In de gww, waar de productie aantrekt, verwacht het instituut dat de krapte verder toeneemt.
Wat betekent dit voor u
Reken er bij uw planning op dat vakmensen schaars blijven, vooral in technische functies en in de gww. Zij-instromers vragen om begeleiding, een goede introductie op veiligheid en tijd om ingewerkt te raken; dat kost capaciteit van uw ervaren mensen. Werkt u meer met eigen personeel in plaats van zzp’ers, dan verschuiven ook de risico’s rond verzuim, arbeidsongeschiktheid en ongevallen op de bouwplaats naar uw eigen bedrijf. Het is verstandig om na te gaan of uw verzuim- en werknemersschadeverzekering nog past bij de huidige samenstelling van uw personeel; vraag het uw adviseur.
Bron: BouwNieuwsVandaag
